If you're seeing this message, it means we're having trouble loading external resources on our website.

Bağlandığınız bilgisayar bir web filtresi kullanıyorsa, *.kastatic.org ve *.kasandbox.org adreslerinin engellerini kaldırmayı unutmayın.

Ana içerik

Işık ve Gölge Sanatı Nedir?

Konuşmacılar: Dr. Beth Harris ve Dr. Steven Zucker.

Tartışmaya katılmak ister misiniz?

Henüz gönderi yok.
İngilizce biliyor musunuz? Khan Academy'nin İngilizce sitesinde neler olduğunu görmek için buraya tıklayın.

Video açıklaması

Çiziminizin ya da resminizin göze doğal ve gerçekçi görünmesini istiyorsanız, sanat tarihçilerinin “ışık ve gölge tekniği” olarak adlandırdıkları tekniği bilmeniz çok önemli. “Işık ve gölge tekniği” için zaman zaman chiaroscuro” isminin de kullanıldığını duyabilirsiniz “Aydınlık” anlamına gelen “chiaro” ve “karanlık” anlamına gelen “oscuro” kelimelerinin bir araya gelmesiyle “Chiaroscuro” ismini alan bu teknik, ışıktan gölgeye geçişlerin tasviri üzerine kurulmuştur. Bu tarz eserlerdeki yuvarlak cisimlere baktığımızda, bazı kısımlarının daha parlak yani aydınlık olduğunu, özellikle bizden uzak olan kısımlarının ise daha karanlık yani gölgede olduğunu görürüz. Sanatçıların, bunu iki boyutlu bir tuval üzerinde resmedebilme kabiliyetleri sayesinde, baktığımız resimlerde, alan içinde derinlik, kütle ve hacim illüzyonlarının yaratıldığını gözlemleyebiliyoruz. Ekranda Titian’ın “Urbino’lu Venüs” tablosu var. Tabloyu incelerken, uzanmış yatan çıplak modelin 3 boyutlu bir vücudu olduğu izlenimine kapılıyorsunuz. Mesela sağ bacağına daha yakından bakalım… Bacağın üst kısımları daha parlak ve aydınlıkken, dizin kıvrıldığına dair hissi yaratabilmek için sanatçı, dizin alt kısmını gölgede bırakmış. Burada çok keskin bir geçiş olmamasına rağmen, kaval kemiği sanki tablonun içine doğru giriyormuş gibi görünüyor. Aynı şey, bacağın üst kısmının yatağa doğru gömülmesinde de gözlemleniyor. Yine aydınlıktan gölgeye doğru bir geçiş var. Titian bu hissi, “modülasyon”u yani geçişleri daha iyi gösteren yağlı boyayı kullandığı için daha kolay bir şekilde yakalayabilmiş. Bu tekniğin Giotto gibi Rönesans sanatçılarından Yüksek Rönesans dönemindeki sanatçılara ya da Venedik Rönesansı sanatçılarından Titian’a kadar, birçok sanatçı tarafından kullanıldığını görüyoruz. İtalya’da, Ortaçağ’ın başlarında yapılan tasvirlerde, kumaş kıvrımlarını vurgulayabilmek için altın renkli çizgiler kullanıldığını görüyoruz. Ama burada, figürün altındaki çarşafı yakından incelediğinizde, çarşaftaki kırışıklar ve kıvrımlar için sadece ışık ve gölge kullanıldığını görebilirsiniz. Ortaçağ döneminde, çizgiler kullanılarak yaratılmak istenen derinlik hissinin, Rönesans’ta kullanılan “ışık ve gölge tekniği” kadar doğal görünmediği de aşikar. Evet, umarım “chiaroscuro” yani “ışık ve gölge tekniği”nin ne olduğunu anlatabilmişimdir.