If you're seeing this message, it means we're having trouble loading external resources on our website.

Bağlandığınız bilgisayar bir web filtresi kullanıyorsa, *.kastatic.org ve *.kasandbox.org adreslerinin engellerini kaldırmayı unutmayın.

Ana içerik

Konu: Avrupa 1300-1800 > Ünite 8

Ders 4: Hollanda Cumhuriyeti

Saenredam’ın "Haarlem Saint Bavo Kilisesi’nin İç Kısmı” Adlı Tablosu

Pieter Jansz. Saenredam, Haarlem Saint Bavo Kilisesi’nin İç Kısmı, 1631, tuval üzerine yağlı boya, 25x 33 m (Philadelphia Sanat Müzesi) Orijinal videodaki konuşmacılar: Dr. Christopher, Philadelphia Sanat Müzesi – Agnes & Jack Mulroney Avrupa Resim ve Heykel Bölümü Yardımcı Kuratörü D. M. Atkins ve Dr. Steven Zucker. Orijinal video Beth Harris ve Steven Zucker tarafından hazırlanmıştır.

Tartışmaya katılmak ister misiniz?

Henüz gönderi yok.
İngilizce biliyor musunuz? Khan Academy'nin İngilizce sitesinde neler olduğunu görmek için buraya tıklayın.

Video açıklaması

Herkese merhaba Şu anda Philadelphia sanat Müzesinde 17 yüzyılda Hollandalı ressamlar tarafından yapılan tablolara ayrılmış bir Galeri deyiz kiliselerin iç kısımlarını çok titiz bir bakış açısıyla resmeden bir tür Sarhoş adamın Harlem Send Baba Kilisesi'nin iç kısmı adlı tablosuna bakıyoruz bu dönemde Hollandalı sanatçılar genellikle belli konulara yoğunlaşıyor du Örneğin bazı ressamlar sadece çiçek tablosu yapıyordu bazıları sadece deniz manzarası resmi derken bazıları da kiliselerin iç kısımlarını resme diyordu bu durumda sanatçıların eserlerinin daha rahat alıcı bulmasını sağlıyordu Çünkü bu sayede insanlar belli konuda bir tablo istediklerinde hangi sanatçıya bu gerektiğini biliyordu o dönemde Hollanda Cumhuriyeti Amerika'daki Men eyalet büyüklüğündeydi ve Bir iktisat tarihçisine göre bu bölgede toplamda 5 milyon tablo yapılmıştı bölgede bu tarz eserleri almak için büyük bir ilgi olsada sayıca çok olan sanatçıların kendi kimliklerini yaratmaları gerekiyordu Bu da sanatçıların belli bir konuya odaklanmasına yol açmıştı bu tablonun resmedildiği şehir 1631 yılında hem finansal hem de kültürel bir merkezde Harlem o dönemde pek çok açıdan ülkenin kültürel kalbi konumundaydı Günümüzde çok daha ünlü olan Amsterdam şehri o dönemde pek de bilinmiyordu 17 yüzyılın ilk 20-30 yılında Harem'in nüfusu iki katına çıktı matbaa Endüstrisi bu şehirdeydi ve bir çok önemli sanatçı burada yaşıyordu şehirde zengin bir Bu gelenek vardı ve pek çok insan sanata ilgi duyuyordu tabloya baktığımda sanki kilisenin içinde gibi hissediyorum bu alışılmadık bir durum Çünkü görüş açım da kilisenin derinliklerine bakarken Bir taraftan da çevresel görüşüm L daha geniş çaplı bir alanı Tanrı'ya biliyorum Sen buradan bu görüntüyü resme bakanların sanki kilisenin içindeymiş gibi hissedeceğiz şekilde oluşturmuş gördüğünüz gibi ön planda görüşümüze engelleyen hiçbir Detay yok doğrudan zemini görebiliyoruz ufuk çizgisi oldukça aşağıda çizilmiş Bu sayede sanki oradaymış gibi bir hisse kapılıyoruz bugün çok büyük alanlarda bulunmaya alışkınız ancak Burası 1630 larda yaşamış biri için oldukça görkemli bir yer olmalı Değil mi Ama bu tabloda ufuk çizgisi bizim göz size mıza Daha doğrusu tabloda resmedilen İnsanların göz hizasına göre belirlenmiş pişse Sen redam ufuk çizgisi fikrine dayanan doğrusal perspektiften yararlanarak kilisenin iç kısmını resmetmiş Bu sayede resmedilen iç kısmını iki kenarı ufukta tek bir noktada birleşmiş gibi görünüyor belki teklifi kullanıldığı pek çok eser de tasvir edilen yüzey alanı daha dar olur ancak sanatçı burada betimlenen yüzey alanını görebildiğimiz dış kenarlarını sınırlarına taşımayı başarmış serverden burada bakış açısını genişletmiş ancak ne kadar gerçekçi görünürse görünsün gliserin içindeyken böyle bir bakış açısı elde etmemiz mümkün değil bakış açımızı bu kadar genişlemesi için kiliseye dışarıdan bakmamız gerekir ve bunun farkında olan sanrı damda Aslında doğrusal perspektifi ol bu en iyi şekilde kullanmış Bu anlamda neredeyse panoramik olan bu görüntü verebilmek için bakış açısını genişlettiği söyleyebiliriz Bu yüzden sanki kilisenin içindeymişiz gibi bir hisse kapılıyor uzama Aslında Kilis'e içeriden Bu şekilde görmemiz mümkün değil Evet perspektif Gerçekten de bu tabloda Çok etkili bir şekilde kullanılmış Bu anlamda sanatçının teknik yeteneklerini göstererek doğrusal perspektifin sınırlarını zorladığını söyleyebilirim Bu kadar büyük bir eserde bunu başarmak oldukça zordur perspektifin taslağını çıkarmak için bile matematik ve mimari bilginin yanı sıra teknik bilgi gerekir Bu eser sanatçının yeteneklerini göstermekle kalmıyor aynı zamanda o dönemde Harlem de yaşayan insanların kültür seviyesini de gözler önüne seriyor bu titizlikle yapılmış bir tablo tablo da tek bir Fırça Darbesi bile görmek mümkün değil o dönemdeki sanatseverlerin de bunu anlayacak sanat bilgisine sahip olduğunu tahmin ediyoruz bu büyük ihtimalle bir Müşteri tarafından sipariş edilen bir sanat eseri değil sanatçı bu tablosuyla yeteneklerini sergileyerek sabah sevgine sahip bir müşteri kitlesine ulaşmayı amaçlıyordu Ancak bu tabloda ön plana çıkan Teknosa perspektif değil Hadi ışığın nasıl kullanıldığına bir bak gölgenin ve renkleri nasıl kullanıldığına bakın kilisenin içi Aslında beyaz ancak tabloda Bembeyaz bir renk kullanılmamış kısıtlı bir renk paletiyle ve kısıtlı renk tonlarıyla neler başarabileceğini göstermek için bu atmosferi yaratmak amacıyla sanatçı gri ve sarı tonlardan yararlanmış Ayrıca yakalanan bu aydınlık atmosfer büyük Butik pencereler sayesinde kilisenin iç kısmına yansıyan ışığı da temsil eder nitelikte tabloda parlak ve güneşli bir gün geç bu hissine kapılıyorsunuz Ancak bu bölgede günlerin çoğunlukla yağmurlu gribe soğuk geçtiği düşünüldüğünde Bu da büyüleyici bir deden sanatçının bu efekti abartarak kullandığını söyleyebiliriz kilisenin sonuna doğru sunan olduğu yere baktığımda belli belirsiz Vitray tasvirlerinin olduğunu görüyorum Ancak bunlar sanatçı tarafından kasıtlı olarak vurgulanmış Hollanda o dönemde dini ayaklanmaların sıklıkla görüldü büyük ölçüde Protestan bir ülkeydi yakın zamanda dini kargaşanın hakim olduğu kiliselere kutsal mekanlara girip dini imgelerin yok edildiği bir dönemden geçmişti Burada da Server adamın kiliseyi oldukça sade bir şekilde tasvir ettiğini görüyoruz Arka plandaki bitir aylarda olduğu gibi birtakım simgelere rastlamak mümkün ancak kilisenin içinde vaiz kürsüsü veya sıra olmadığını görüyoruz Ben geleceğim mimarinin kendi dışında çok az dekorasyon kullanılmış buna istisna olarak sağ tarafta yer alan tablo gösterilebilir geri senin dış cephesinin resmedildiği bir tablonun asılı olduğunu görüyoruz 1631 yılında kilisede asılı Duran orijinal bir tablo ve o dönemde bu tablonun daha önceki nesillerden Gökçen tut sintilans adlı harlemli bir sanatçı tarafından yapıldığı düşünülüyordu bu durumda sanrı adamın kendisini harlemli büyük sanatçılar arasında gördüğünü söyleyebiliriz daha önceden de belirttiğimiz gibi serverden bu büyük tabloda hırsını yeteneğini ve becerilerini ortaya koymuş Hatta bu tablonun kim tarafından yapıldığını hatırlatmak adına mezar taşlarındaki ne benzer şekilde kendi adını da tabloya dahil etmiş bu Server adamın kiliseyi Bu açıdan resmettiği ilk renkli tablo Ancak bu Bu bir resmettiği ilk eseri değil bu tablonun yapılma tarihinden üç yıl önce Harem'in tarihini ve hikayesini anlatan bir kitapta buna çok benzer bir resmine rastlamak mümkün Bu kitabı bir Kılavuz olarak düşünebiliriz Harlem de gezip görülecek yerleri ve yapılacak şeyleri listeleme nin yanı sıra bu Muazzam kilisede tanıtan bir kitap sarı adamda Bu amaçla kilisenin içini resmetmesi için görevlendirilmiş bu durum şehrin bu Yapı ve Mimarı ile ne kadar da gurur duyduğunu gösteriyor aynı zamanda bu sahneden için yeni resim tekniklerini denemenin de bir yoluydu daha sonrasında bunu bir çizim daha takip etti ve son olarak da bu tabloyu resmet burada çok ilginç bulduğum bir diğer unsur da bu üç eser arasındaki farklar 3 çizim de Kilis'e sıralarının üstünde oturan insanları görüyoruz Bu da bize o esnada dini bir tören yapıldı oy veriyor tabloda da insanları görmemiz mümkün ama burada insanlar tamamen farklı bir şeyle ilgileniyorlar Bu anlamda bu iki çizimde sanatçının farklı şeyler anlatmak istediğini söyleyebiliriz ön tarafta oldukça şık ve gösterişli giyinmiş 3 figür olduğunu görüyoruz Bu figürlerin önceden izleyicilerin bu kilisenin ne kadar görkemli olduğunu anlaması için tasvir edildiği düşünülüyordu Ancak son dönemde Bunların aslında portre olmasalar da gerçek insan tasvirleri olduğu tespit edildi ortadaki kahverengi giysili figürün günümüzde Çek Cumhuriyeti olarak adlandırılan bamyanın kış Kralı V Frederick olduğunu biliyoruz sağında da karısı Elizabeth su artı görebilirsiniz bu iki figürün kıyafetleri diğerlerinden farklı diğer figürlerin tamamı beyaz yakalı geleneksel siyah Hollanda kıyafetleri giymiş ancak kahverengi bu ile ortadaki kralın ve mavi elbisesiyle karısının dikkat çektiğini söyleyebiliriz Kral ve karısına ise o dönemde Harlem şehrinin önde gelen isimlerinden olan ve şehrin belediye meclisinde görev alan Johan şattırı eşlik ediyor Yani şartların o dönemde Lahey şehrinde Sürgün hayatı yaşayan bu ikiliye kiliseyi gezdirdiğini söyleyebiliriz Şatıri Bu ikiliye yolu göstererek kilisenin özelliklerini anlattı şuna bakın bir Bu anlamda tabloya bakanların sanki şatır ın yorumlarını dinleyerek kiliseyi dolaşıyormuş hissine kapıldığını belirtmeliyim tabloda şatır oldukça canlı bir biçimde betimlenmiş öne doğru uzun adımlar atıyor bir şeyler gösteriyor ve yanındaki ikiliğe dönüp Bakıyor Bu hoşuma giden diğer bir detay da Frederick w isabeti adamın ne dediğini duymak için sanki şatra dönüşmüş gibi resmedilmesi bu anlamda bunların Mini portreler bu söyleyebiliriz Aslında resmin Kendisi de bir portre bu eser kilisenin iç kısmını gösteren bir tablodan çok mimari bir yapının portresi niteliğinde Hoşçakalın o