If you're seeing this message, it means we're having trouble loading external resources on our website.

Bağlandığınız bilgisayar bir web filtresi kullanıyorsa, *.kastatic.org ve *.kasandbox.org adreslerinin engellerini kaldırmayı unutmayın.

Ana içerik
Güncel saat:0:00Toplam süre:4:29

Rasyonel Sayılarda Toplama ve Çıkarma: %79 - 79,1 - 58 1/10

Video açıklaması

Yüzde 79 eksi 79.1 eksi 58 tam 1 bölü 10. İsterseniz burada hemen videoyu durdurun ve işlemi kendi başınıza çözmeyi deneyin. Buraya baktığımızda gözümüze çarpan ilk şey, sayıların farklı şekillerde yazılmış olduğu. Bu yüzde, bu ondalık sayı, ve bu da tam sayılı kesir. Dolayısı ile bu sayılar ile bir işlem yapabilmemiz için hepsini aynı şekilde yazmak gerekiyor. Hepsi bence kolayca ondalık sayı olarak yazılabilirler, şimdi bunu deneyelim. Yüzde 79'u, kesir olarak yazmak isteseydik 79 bölü 100 olarak yazabilirdik. Ondalık sayı olarak 0 virgül 79 olarak yazabiliriz. Eksi.. Eksi dedik. 79.1 zaten ondalık sayı olarak yazılmış, bunu aynen alt satıra yazalım. Eksi.. Son sayıya geldik 58 tam 1 bölü 10. 58 ve 1 bölü 10. 1 bölü 10 ile 0.10 aynı şey, yani bunu da 58.1 olarak yazabiliriz. Artık bütün sayılar aynı formatta yazıldıklarına göre işlemleri yapmaya başlayabiliriz. İlk gözüme çarpan şey şu: Oldukça küçük bir sayı ile başlıyoruz, 1'den küçük bir sayı ile. Ve bu küçük sayıdan oldukça büyük iki tane sayıyı çıkarıyoruz. Yani sonucumuz negatif olacak. Hesaplamayı daha kolay yapabilmek için, negatif işaretini parantezin dışına alalım. Negatif işaretini parantezin başına aldığımda bu negatif, bu ve bu ise pozitif olacak. Bu yaptığımızın doğruluğunu kontrol etmek istiyorsanız, dağılma özelliğini hatırlayın: Eksi çarpı eksi pozitif, negatif çarpı pozitif 79.1 eşittir negatif 79.1, negatif çarpı pozitif yine negatif. Yani bu iki ifade tamamen birbirinin aynısı. Negatif işaretini parantezin başına alma sebebim, hesaplamayı kolaylaştırmak. Şimdi buradaki iki tane büyük pozitif sayıyı toplayacağız, ve daha sonra bunu çıkaracağız. Daha sonra da parantezin başındaki negatif işaretini koyacağız. Şimdi önce 79.1 ile 58.1'i toplayalım. Onda 1 artı onda 1 eşittir onda 2. 9 artı 8, 17 değil mi? 7 tane birlik ve 1 tane onluk. 1 tane artı 7 tane onluk eder 8 tane onluk, ve 5 tane onluk daha toplarsak, eder 13 tane onluk. Yani sonucumuz 137. 2 . Buraya da yazalım. Negatif 0.79 yani 0 virgül 79 ile toplamak, artı 0.79 çıkarmak ile aynı şeydir. Şimdi 137.2'den 0.79'u çıkaralım. Ondalık noktasını tam alt alta getirin ki, basamakları doğru yazalım. 9'u hiçbir şeyden çıkaramayız, buraya 0 koyalım. Burada da 2'den 7'yi çıkaramayız, buraları biraz düzenlememiz gerekecek. Önce, 2'den bir tane onda birliği alalım. Ve burada 1 tane onda birlik kaldı. Aldığımız onda birliği, yüzde birlik basamağına verdik. 1 tane onda birlik, 10 tane yüzde birlik eder, değil mi? Şimdi çıkarmayı yapabiliriz. Yüzde birler basamağında 10 eksi 9, burada sonuç 1. Şimdi onda birler basamağına bakalım.Burada da yeterli sayı yok. Birler basamağından 1 tane birlik alıyoruz, burada 6 kalıyor. Birler basamağından aldığımız 1, on tane onda birlik demek. On tane onda birlik. Yani 11 tane onda birlik oldu. Bundan 7 tanesini çıkarırsak, 4 kalır. Birler basamağındayız, 6'dan 0 çıktı, 6. 13'ü de aşağıya indirelim. Parantezin içindekilerin tümünü hesapladığımızda sonuç, 136.41. Parantezin başında da negatif işaretimiz vardı. Yani sonuç negatif 136.41