If you're seeing this message, it means we're having trouble loading external resources on our website.

Bağlandığınız bilgisayar bir web filtresi kullanıyorsa, *.kastatic.org ve *.kasandbox.org adreslerinin engellerini kaldırmayı unutmayın.

Ana içerik
Güncel saat:0:00Toplam süre:9:28

Hızlanan Bir Sistemde Gerilme Kuvveti: Yüze Atılan Pasta

Video açıklaması

- Tekrar Merhaba! Makara ve eğimli yerlerdeki problemi bitirmiştik. - İlginç bir şey daha yapmak istiyorum bu soru üzerinde. - Sonra başka komik gözüken bir soruya geçeceğiz. - Burada 20kg var ve bütün sisteme baktığımızda yukarı ve sağa doğru 4.13m/s2 ivmeyle hareket ediyor. - - - Peki bu sorunun ikinci kısmında , bu tel ya da çubuktaki gerilmeyi sormak istiyorum. - Biraz karışık olduğunu söyleyebilirsiniz. Bildiğiniz gibi ,bu artık durağan bir şey değil. İvmeleniyor. Nasıl çözebilirim? Aslında bu ,nasıl düşündüğünüzle ilgili. Sistemin bir bölümünü ele alalım. Diyelim ki görebildiğimiz tek şey 20 kg’lık ağırlık. Diyelim ki görebildiğimiz tek şey 20 kg’lık ağırlık. Ve biliyoruz ki bu ağırlık askıda. Aynı zamanda biliyoruz ki, tel yerinde değilse 20kg’lık ağırlık olabileceği kadar hızlı olamayacak. - - Sadece 4.13 m/s ivmeyle hareket ediyor. Eğer tel yoksa , ağırlık 9.8 m/s lik yerçekimi ivmesiyle ivmelenir. - Dolayısıyla ,tel ,obje üzerinde yukarı doğru bir kuvvet uygulamalı. - Bu da gerilme kuvvetidir. Gerilme kuvveti, ivmeyi 9.8m/ s2 den, 4.13 m/s2 ye azaltıyor. - - O zaman bu obje üzerindeki net kuvvet nedir? Sadece bu objenin?? Önceki kısımlarda söylediğim net kuvvetleri tamamen gözardı edebilirsiniz. - Ama biliyoruz ki obje aşağı doğru ivmeleniyor. 20kg olduğunu da biliyoruz. Bu onun kütlesi. Aşağı doğru 4.13 m/s2 ile ivmelendiğini de biliyoruz. - - Net kuvvet ( F=m.a ‘dan ) 20 çarpı 4.13 ,bir bakalım, 82,.. 83 N diyelim. Aşağı doğru. Şimdi net kuvvetin 83N aşağı doğru olduğunu biliyoruz. Gerilme kuvveti artı yerçekimi kuvveti.. Yerçekimi kuvveti neydi? Yerçekimi kuvveti objenin ağırlığıydı. O zaman , yukarı doğru olan gerilme kuvveti artı yerçekimi kuvveti net kuvvete eşit olacak. - Bu şekilde kurduğumuzda , gerilme kuvveti negatif bir sayı olacak. - Sebebi, benim aşağıya pozitif ve yukarıya negatif dememden kaynaklanıyor. - Gerilme 83 eksi 196 .. Yani 113N ‘ a eşit oldu. Negatif bir sayı elde etmemin sebebi, aşağısı için pozitif dememden ötürü. - Eksi 113N aşağı doğru, 113N yukarı doğruyla aynı şey demek. - Yani bu da ipteki gerilme. Aynı şeyi problemin bu kısmı için de yapabiliriz, zaten yapılmış - Tamamen aynı şeyi bu kısım içinde yapabilirdiniz. - Eğer geriye doğru gerilme kuvveti yoksa, onu doğal olarak ivmelendirecek şey ne olabilirdi , diye sorabilirsiniz. - - Sonra bu yöne doğru aynı ivmeyle hareket ettiğini biliyoruz diyecektiniz. Ama ters yöne doğru hareket ediyor. - Bunu kullanalım. Net kuvveti belirtmek gerekirse, gerilme kuvveti artı bütün bu kuvvetler eşittir net kuvvet olacak. - Gerilme kuvvetini buna göre çözmeliyiz. Ve bu da aynı gerilme olmalı. Şimdi biraz komik biraz basit ama açıklayıcı bir soru çözeceğiz. - Bir turtam var. Bu turta. - Paralel. Bu da benim elim Harika bir artist olduğumu söyleyebilirsiniz. bu benim elim. bir turtayı tutuyorum, ve bu adamın yüzüne çarpmak için bakıyorum. - - Lisedeyken karikatür çiziyordum. Bu yüzden çizebiliyorum, neyse. Kel bir adam yapalım. Neyse, çizime odaklanmayacağım. - Bıyığı da var. - Turtayı adamın yüzüne atmak için bakıyorum. Sorun şu ki , turtanın düşmemesi için ne kadar hızla atmam gerektiğini bilmem gerekiyor. - Değil mi? Çünkü ne olabilir? Turtanın üzerinde bir yerçekimi kuvveti var. Turtanın üzerinde yerçekimi kuvveti var ve eğer yeteri kadar hızlı atmazsam, kayıp düşer. - O zaman adamın yüzüne ulaşamam. - Turtanın yere düşmesini istemiyorum. Ne kadar hızla atmalıyım? Siz bilmeyebilirsiniz ama ben elim ile turta arasındaki sürtünme kuvvetinin katsayısını biliyorum. - - Sürtünme katsayısı 0.8’E eşit. Verilenlere göre, ne kadar hızlı atmam gerek? Bakalım neler olacak Aşağı doğru çeken bir yerçekimimiz var. Turtanın ağırlığı m olsun. M ağırlığa eşit. Turtayı aşağı çeken yerçekimi kuvveti ne olacak? - Yerçekimi kuvveti m çarpı 9.8’e eşit. Değil mi? Yerçekimi kuvveti m çarpı 9.8. Turtanın düşmemesi için , net kuvvet hakkında ne biliyoruz? - Biliyoruz ki turta üzerindeki net kuvvet 0 ‘a eşit olmalı. Dengeleyen kuvvet ne olmalı? Sürtünme kuvveti olmalı. Yukarı doğru sürtünme kuvvetimiz var o zaman. Değil mi? Sürtünme kuvvetinin , hareket eden cismin tersine olduğunu biliyoruz. - Sürtünme kuvvetimiz büyük ya da eşit.. - Büyük olursa turta yukarı doğru hareket eder, ki böyle de bir şey olmaz. - Sürtünme herhangi birşeyi hareket ettirmez, sadece hareket etmesine engel olur. - O yüzden en düşük halini bulalım. Tüm eşitsizliği yapmayacağım. Sürtünme kuvveti 9.8 çarpı turtanın ağırlığına eşit olmak zorunda. - Eğer sürtünme katsayısı 0.8 ise ,uyguladığım kuvvet ne olmak zorunda? - Bu durumda uygulamak zorunda olduğum kuvvet dik bir kuvvet olmalı. Değil mi? - Turtanın alt kısmı için dik bir kuvvet olmalı. Değil mi? Elim rampa yüzeyi gibi şimdi. Dolayısıyla bu da dik kuvvet. Biliyoruz ki sürtünme kuvveti , sürtünme katsayısı çarpı dik kuvvet. - Kalem rengini değiştiriyorum, giderek monoton olmaya başladı. - Sürtünme kuvveti, bu çarpı kütle. - 9.8 Metre bölü saniye çarpı ağırlık. 9.8 m eşittir sürtünme kuvveti. Sürtünme katsayısı çarpı dik kuvvete eşit olmak zorunda. - Dik kuvvet , hatırlayalım, benim turtayı itmem için gerekli olan kuvvetti. - Bunun 0.8 olduğunu biliyoruz. 9.8 çarpı kütle ,metre değil kütle.. 0.8 çarpı dik kuvvete eşit olacak - Dik kuvvet, 9.8 çarpı m bölü 0.8 oldu. - 9.8 bölü 0.8 nedir? 9.8 bölü 0.8 12.25 eşit. O zaman uygulayacağım net kuvvet 12.25 çarpı ağırlık. - Uygulayacağım kuvvet bu Bu çarpı ağırlık. Turtanın ağırlığını bilmiyoruz. Peki ne hızla ivmelendirebilirim bu turtayı? Kuvvet, kütle çarpı ivme. 12.25 m , kuvvet, kütle çarpı turtanın ivmesi olacak.Öyle değil mi? - - Aynı turtayla devam ediyorum, kütlesi m . - Denklemin her tarafından m’leri silelim İvme, hızını değiştirmek zorunda olduğum oran, ya da turtaya uygulamak zorunda olduğum ivme 12.25 m bölü saniye kare. - - Aslında, 1 g’ den daha fazla uygulamalıyım öyle değil mi G , yerçekimi kuvveti. Yerçekimi 9.8 m bölü saniye kare’lik ivmeyle bir cismi ivmelendirir. - 12.25 m bölü saniye karelik bir güçle itmeliyim turtayı - Turtayı düşürmemek için 1. g ‘den biraz daha fazla bir kuvvet.. - Turtanın adamın yüzüne ulaşabilmesi için gerekli olan sürtünme kuvvetidir. - Bir sonraki videoda görüşürüz! -